Wydawca treści Wydawca treści

Uroczystości Wykusowe 2021

Uroczystości związane z upamiętnieniem płk. Jana Piwnika ps. "Ponury" oraz mjr. Eugeniusza Kaszyńskiego ps. "Nurt", a także ich żołnierzy odbędą się w dniach 11-13 czerwca. Tradycyjnie organizację wydarzenia wspierają leśnicy, w szczególności Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Radomiu oraz nadleśnictwa Suchedniów, Starachowice i Daleszyce.

Organizatorami uroczystości jest Środowisko Świętokrzyskich Zgrupowań Partyzanckich Armii Krajowej Ponury-Nurt oraz Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej Obwód Świętokrzyski przy wsparciu innych instytucji i organizacji, w szczególności Nadleśnictwa Suchedniów, na którego terenie położony jest Wykus.

Renowacja WykusuProgram Uroczystości
11 czerwca (Wielka Wieś, Starachowice)

9:00 30. rocznica nadania imienia i wręczenia sztandaru Szkole Podstawowej w Wielkiej Wsi im. Świętokrzyskich Partyzantów AK

18:00 Wieczór pieśni partyzanckiej i patriotycznej w wykonaniu dzieci oraz młodzieży przy Ławeczce „Halnego” w Starachowicach


12 czerwca (Wykus)
13:00 Odjazd autobusu na Wykus z parkingu przy alei Armii Krajowej /na wprost „Falowca” – Starachowice

13:30 Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Wąchocku – odjazd autobusu na Wykus

15:15 Zebranie pocztów sztandarowych i grup zorganizowanych przy wejściu na Polanę Wykusową

15:45 Wprowadzenie sztandarów na Polanę Wykusową

16:00 Podniesienie flagi na maszt, przywitanie zebranych
– Polowa Msza Święta w intencji mjr. „Nurta” i Jego Żołnierzy
– Wręczenie Policyjnych Honorowych Odznak Zasługi im. „Ponurego”
– Apel poległych i złożenie kwiatów

13 czerwca (Wąchock)
9:00 Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Wąchocku, „Weterani Armii Krajowej na zachodnim pograniczu (1945-1948)” – dr Marek Jedynak (Delegatura IPN w Kielcach)

10:00 Zebranie pocztów sztandarowych

10:30 Msza Święta w intencji płk. „Ponurego” i Jego Żołnierzy

11:30 Defilada pod pomnikiem płk. „Ponurego” w Wąchocku,
– Apel Poległych
– Złożenie wiązanek

*****

W okresie II wojny światowej w rejonie obecnego rezerwatu przyrody Wykus stacjonowali partyzanci. Swój obóz zorganizował tu mjr Jan Piwnik „Ponury", dowódca świętokrzyskich zgrupowań partyzanckich AK. Niemcy w 1943 r. trzykrotnie organizowali obławy na Wykusie. Z dwóch, które miały miejsce 20 lipca i 17 września 1943 r., zgrupowania partyzantów wyszły zwycięsko, zadając napastnikom znaczne straty. Trzecia obława położyła kres działalności obozowiska Wykus. Ku czci poległych w walce o Ojczyznę, w miejscu dawnego obozu, 15 września 1957 r. odsłonięto kapliczkę z obrazem Matki Boskiej Bolesnej. Z czasem na jej ścianach umieszczono 123 pseudonimy poległych żołnierzy. Kapliczka otoczona jest murem, na którym obecnie zamontowano kilkaset tabliczek z nazwiskami żołnierzy zgrupowań „Ponurego" i „Nurta". Każdego roku, w drugą sobotę czerwca, na Wykusie organizowane są uroczystości upamiętniające poległych żołnierzy Zgrupowań Partyzanckich AK „Ponury".